Thép SPCC-SD là gì?
SPCC-SD thường được thị trường thép sử dụng để chỉ thép tấm hoặc thép dải cán nguội thuộc nhóm SPCC theo JIS G 3141, kết hợp với các yêu cầu về trạng thái và hoàn thiện bề mặt tương ứng.
JIS G 3141:2021 có tên tiếng Anh là Cold-reduced carbon steel sheet and strip. Theo Japan Standards Association (JSA), phiên bản JIS G 3141:2021 được ban hành ngày 20/04/2021 và hiện ở trạng thái hiệu lực.
Điểm quan trọng đối với người mua thép là:
Không nên lựa chọn vật liệu chỉ dựa vào tên gọi “SPCC-SD”.
Trong một PO thực tế, Purchasing còn phải xác định các yếu tố như:
-
Mác thép/tiêu chuẩn yêu cầu.
-
Độ dày danh nghĩa.
-
Khổ rộng.
-
Dạng coil, slit coil hay sheet.
-
Dung sai yêu cầu.
-
Yêu cầu bề mặt.
-
Trạng thái vật liệu.
-
Yêu cầu dầu bảo quản nếu có.
-
ID/OD coil nếu dây chuyền yêu cầu.
-
Trọng lượng coil phù hợp khả năng nâng hạ và máy chạy.
-
Chứng từ chất lượng/MTC.
-
Yêu cầu đóng gói.
-
Quy cách cắt xả.
-
Ứng dụng cuối cùng của sản phẩm.
Đây cũng là nguyên nhân hai nhà cung cấp cùng báo “SPCC-SD” nhưng vật liệu thực tế chưa chắc đem lại kết quả giống nhau trên dây chuyền của khách hàng.
1. Vì sao doanh nghiệp sản xuất thường sử dụng SPCC-SD?
Thép cán nguội được sản xuất thông qua quá trình cán giảm chiều dày sau công đoạn cán nóng và các bước xử lý liên quan.
So với việc Purchasing chỉ quan tâm “giá thép bao nhiêu đồng/kg”, doanh nghiệp sản xuất thường quan tâm sâu hơn tới khả năng vật liệu đáp ứng dây chuyền:
Độ dày có ổn định không?
Khổ rộng có phù hợp với khuôn và phương án cắt không?
Bề mặt có đáp ứng yêu cầu của chi tiết thành phẩm không?
Vật liệu đưa vào dập có ổn định giữa các lô không?
Coil có phù hợp với máy decoiler/feeder không?
Có MTC và khả năng truy xuất lô hàng không?
Đó mới là những câu hỏi ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sản xuất.
Một cuộn thép rẻ hơn một vài trăm đồng/kg chưa chắc tạo ra tổng chi phí thấp hơn nếu sau đó phát sinh:
-
phế liệu cao;
-
phải phân loại lại;
-
dừng máy;
-
lỗi bề mặt;
-
sai độ dày;
-
sai khổ;
-
không phù hợp khuôn;
-
phải gia công lại;
-
thiếu chứng từ QA;
-
hoặc bị khách hàng cuối từ chối.
Vì vậy, đối với khách hàng B2B, giá/kg chỉ là một biến số trong tổng chi phí sử dụng thép.
2. Hiểu đúng ký hiệu SPCC-SD
Đây là phần Purchasing và QA/QC cần đặc biệt lưu ý.
Trong thực tế thương mại, các ký hiệu thường được viết liền thành những tên hàng quen thuộc. Tuy nhiên khi làm specification, PO hoặc đối chiếu MTC, doanh nghiệp nên phân tách rõ:
Mác thép – trạng thái – hoàn thiện bề mặt – quy cách – dung sai – yêu cầu bổ sung.
SPCC
SPCC thuộc hệ thống mác thép được quy định trong JIS G 3141.
JIS G 3141 áp dụng cho thép tấm và thép dải carbon cán nguội trong phạm vi mà tiêu chuẩn quy định.
Vì vậy, khi nhà cung cấp nói “SPCC”, Purchasing nên hỏi tiếp:
SPCC theo phiên bản tiêu chuẩn nào?
Đây là câu hỏi nhỏ nhưng rất quan trọng đối với các nhà máy có hệ thống QA/QC chặt chẽ.
3. “D” cần được hiểu như thế nào?
Trong thực tế ngành thép cán nguội, dull finish là dạng hoàn thiện bề mặt tạo độ nhám vi mô trên bề mặt thép.
POSCO mô tả dull finish là bề mặt được tạo nhiều bất thường vi mô bằng roll có texture; cấu trúc bề mặt này hỗ trợ phân bố chất bôi trơn trong quá trình gia công và có thể hỗ trợ độ bám của lớp phủ.
Điều này đặc biệt đáng quan tâm đối với các doanh nghiệp:
-
dập kim loại;
-
sản xuất linh kiện;
-
gia công cơ khí;
-
sản xuất thiết bị;
-
sản xuất chi tiết cần xử lý bề mặt tiếp theo.
Tuy nhiên, không nên hiểu đơn giản:
“Có chữ D thì mọi cuộn thép đều có độ nhám giống nhau.”
Nếu Ra hoặc một đặc tính bề mặt cụ thể ảnh hưởng tới sản phẩm cuối, doanh nghiệp nên đưa yêu cầu đó vào specification/PO và thống nhất với nhà cung cấp.
Không nên dựa hoàn toàn vào cách gọi thương mại.
4. Đừng mua SPCC-SD chỉ bằng tên mác thép
Đây là một trong những lỗi Purchasing dễ gặp.
Ví dụ yêu cầu:
SPCC-SD 1.0 × 1.250 mm
Thông tin này giúp xác định một phần sản phẩm, nhưng trong nhiều trường hợp vẫn chưa đủ để Taixin hoặc nhà cung cấp lựa chọn chính xác coil cho dây chuyền.
Một RFQ tốt hơn nên bổ sung:
| Hạng mục | Nội dung cần xác nhận |
|---|---|
| Material | SPCC theo tiêu chuẩn yêu cầu |
| Thickness | Ví dụ: 1,00 mm |
| Width | Ví dụ: 1.250 mm |
| Form | Coil / slit coil / sheet |
| Temper | Theo yêu cầu sản xuất |
| Surface | Theo specification |
| Tolerance | Theo tiêu chuẩn hoặc yêu cầu riêng |
| Oil | Có/không hoặc yêu cầu cụ thể |
| Coil ID | Theo khả năng thiết bị |
| Coil weight | Theo giới hạn thiết bị |
| Quantity | kg/tấn |
| Application | Dập, uốn, tạo hình, chi tiết cụ thể... |
| Certificate | MTC/chứng từ yêu cầu |
| Processing | Xả băng/cắt tấm nếu cần |
| Delivery | Địa điểm và thời gian cần hàng |
Lưu ý: Các con số trong ví dụ trên chỉ minh họa cách ghi yêu cầu mua hàng, không phải quy cách mặc định của SPCC-SD.
5. 7 vấn đề khách hàng nên giải quyết trước khi đặt SPCC-SD
5.1. Vật liệu có thực sự phù hợp với công đoạn gia công?
Đây là câu hỏi đầu tiên.
Không nên lựa chọn SPCC chỉ vì:
“Nhà máy trước đây vẫn dùng SPCC.”
Cần xem chi tiết đó trải qua công đoạn nào:
-
cắt;
-
đột;
-
chấn;
-
uốn;
-
dập;
-
tạo hình;
-
hàn;
-
sơn;
-
mạ;
-
lắp ráp.
Đặc biệt với các chi tiết có mức độ tạo hình cao, lựa chọn vật liệu cần căn cứ vào bản vẽ, specification, yêu cầu cơ tính và thử nghiệm sản xuất.
SPCC không nên được mặc định là giải pháp cho mọi chi tiết dập.
5.2. Độ dày danh nghĩa chưa phải toàn bộ câu chuyện
Ví dụ bản vẽ yêu cầu:
t = 1,0 mm
Purchasing đặt thép 1,0 mm.
Nhưng Production và QA còn cần quan tâm:
Dung sai cho phép là bao nhiêu?
Độ dày thực tế có thể ảnh hưởng đến:
-
khe hở khuôn;
-
lực dập;
-
độ cứng chi tiết;
-
trọng lượng sản phẩm;
-
khả năng lắp ráp;
-
tiêu hao vật liệu.
Với sản phẩm yêu cầu kiểm soát chặt, Purchasing nên ghi rõ tiêu chuẩn dung sai hoặc giới hạn được phê duyệt thay vì chỉ ghi độ dày danh nghĩa.
6. Khổ rộng ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ lệ sử dụng vật liệu
Đây là nơi Purchasing và Production cần phối hợp.
Giả sử khách cần nhiều strip nhỏ để đưa vào dây chuyền dập.
Có hai phương án:
Phương án A: mua đúng từng khổ nhỏ.
Phương án B: mua mother coil rồi xây dựng sơ đồ xả tối ưu.
Phương án nào tốt hơn không thể kết luận chỉ bằng giá/kg.
Cần tính:
Khổ mother coil → số lane → tổng khổ thành phẩm → biên cắt → phần dư → tỷ lệ thu hồi.
Công thức quản trị cơ bản:
Tỷ lệ sử dụng khổ ≈ Tổng khổ thành phẩm hữu ích / Khổ nguyên liệu × 100%
Từ đó:
Loss khổ ≈ 100% – tỷ lệ sử dụng khổ
Tuy nhiên loss thực tế còn có thể chịu ảnh hưởng của đầu/cuối coil, mép, phần loại bỏ do chất lượng và yêu cầu công nghệ.
Ví dụ tư duy
Nếu khách cần:
-
3 strip × 300 mm,
thì tổng thành phẩm là:
900 mm.
Nếu sử dụng mother coil 1.000 mm thì trước khi tính các yêu cầu công nghệ khác đã tồn tại 100 mm chênh lệch khổ.
Nếu có một mother coil khác cho phép bố trí sơ đồ xả tốt hơn, tổng chi phí vật liệu trên mỗi sản phẩm có thể giảm dù giá mua mỗi kg không thấp hơn.
Đây là lý do Taixin khuyến nghị khách hàng gửi toàn bộ nhu cầu khổ, thay vì hỏi giá từng quy cách riêng lẻ.
7. Một PO tốt có thể giúp giảm phế liệu
Purchasing thường xem PO là chứng từ mua hàng.
Trong ngành thép, PO còn là dữ liệu đầu vào của bài toán tối ưu vật liệu.
Nếu Taixin biết:
-
toàn bộ khổ cần sử dụng;
-
số lượng từng khổ;
-
thời gian giao;
-
quy cách mother coil;
-
giới hạn thiết bị;
-
yêu cầu mép;
-
yêu cầu chất lượng;
thì có thể đánh giá phương án cắt xả phù hợp hơn so với việc xử lý từng đơn hàng độc lập.
Điều doanh nghiệp cần tối ưu không phải:
Giá coil thấp nhất.
Mà là:
Chi phí thép thực tế trên một đơn vị sản phẩm đạt yêu cầu.
Hai khái niệm này hoàn toàn khác nhau.
8. Khi nhận SPCC-SD, QA/QC nên kiểm tra những gì?
Một quy trình kiểm tra đầu vào có thể chia thành bốn lớp.
Lớp 1 – Kiểm tra nhận diện
Đối chiếu:
-
PO;
-
packing list;
-
label;
-
coil number;
-
heat/lot identification nếu áp dụng;
-
mác thép;
-
quy cách;
-
trọng lượng;
-
nhà sản xuất;
-
chứng từ liên quan.
Mục tiêu là đảm bảo:
Hàng thực nhận = hàng trên chứng từ = hàng đã đặt.
Lớp 2 – Kiểm tra kích thước
Tùy specification và quy trình QA của nhà máy, có thể kiểm:
-
độ dày;
-
khổ rộng;
-
kích thước sau cắt;
-
hình dạng;
-
các tiêu chí dung sai liên quan.
Không nên chỉ đo một điểm rồi kết luận toàn bộ coil.
Phương pháp lấy mẫu phải phù hợp quy trình kiểm tra chất lượng của doanh nghiệp và tiêu chuẩn áp dụng.
Lớp 3 – Kiểm tra bề mặt
Một số vấn đề cần quan sát tùy yêu cầu sử dụng:
-
trầy xước;
-
móp;
-
gỉ;
-
vết bất thường;
-
tình trạng mép;
-
dấu hiệu ảnh hưởng bởi bảo quản/vận chuyển.
Không phải mọi dấu vết bề mặt đều đồng nghĩa vật liệu không đạt.
Tiêu chí chấp nhận phải căn cứ specification, tiêu chuẩn, thỏa thuận mua bán và mục đích sử dụng.
Lớp 4 – Kiểm tra chứng từ chất lượng
Đây là bước nhiều doanh nghiệp bỏ qua.
MTC/chứng từ chất lượng nên được đối chiếu với:
PO → nhãn coil → lô hàng thực tế.
QA không nên chỉ lưu MTC vào folder rồi kết thúc.
Mục đích của MTC là hỗ trợ doanh nghiệp xác nhận và truy xuất vật liệu.
9. MTC của SPCC-SD cần đọc như thế nào?
Tùy nhà sản xuất và yêu cầu chứng nhận, bố cục MTC có thể khác nhau.
Các trường thường đáng chú ý gồm:
-
nhà sản xuất;
-
tiêu chuẩn;
-
grade;
-
identification/coil number;
-
kích thước;
-
trọng lượng;
-
thông tin hóa học khi được báo cáo;
-
kết quả cơ tính khi được báo cáo;
-
thông tin kiểm tra/chứng nhận;
-
ngày phát hành;
-
các yêu cầu bổ sung nếu có.
Purchasing kiểm tra gì?
Purchasing tập trung:
Đúng hàng – đúng quy cách – đúng tiêu chuẩn – đúng nguồn – đúng số lượng.
QA kiểm tra gì?
QA tập trung:
Specification – identification – kết quả kiểm tra – khả năng truy xuất.
Production quan tâm gì?
Production tập trung:
Vật liệu có chạy ổn định trên thiết bị và tạo ra sản phẩm đạt yêu cầu hay không.
Ba bộ phận nhìn cùng một coil nhưng mục tiêu khác nhau.
Một hệ thống mua hàng tốt phải kết nối được cả ba.
10. 5 lỗi thường gặp khi mua SPCC-SD
Lỗi 1: Chỉ hỏi “SPCC hôm nay bao nhiêu tiền?”
Đây là cách mua hàng dựa trên commodity price thay vì total cost.
Cần hỏi thêm:
-
nguồn hàng;
-
quy cách;
-
specification;
-
điều kiện giao;
-
gia công;
-
tỷ lệ sử dụng;
-
chứng từ;
-
khả năng truy xuất.
Lỗi 2: Không cung cấp ứng dụng
Hai khách hàng cùng mua SPCC nhưng:
Khách A dùng làm chi tiết đơn giản.
Khách B dùng cho một chi tiết có yêu cầu tạo hình và bề mặt khác.
Nếu chỉ gửi:
“Báo giá SPCC-SD 1.0 × 1.250”
nhà cung cấp thiếu dữ liệu quan trọng để tư vấn.
Một câu bổ sung:
“Dùng cho chi tiết dập...”
có thể thay đổi chất lượng quá trình lựa chọn vật liệu.
Lỗi 3: Không thống nhất dung sai
Đây là nguồn gốc của nhiều tranh luận giữa:
Purchasing – Supplier – QA – Production.
Purchasing nghĩ đã mua đúng 1,0 mm.
QA nói vật liệu không phù hợp yêu cầu.
Supplier nói hàng nằm trong tiêu chuẩn đã thỏa thuận.
Cách giải quyết tốt nhất là:
Thống nhất tiêu chuẩn/dung sai trước khi phát hành PO.
Lỗi 4: Không quản lý coil theo khả năng thiết bị
Một coil đúng mác, đúng độ dày và đúng khổ vẫn có thể gây khó khăn nếu:
-
trọng lượng coil vượt khả năng thiết bị;
-
ID không phù hợp;
-
OD không phù hợp giới hạn dây chuyền;
-
phương án đóng gói không phù hợp thao tác kho.
Vì vậy cần kiểm tra cả material specification và machine constraint.
Lỗi 5: Chỉ kiểm hàng khi đã đưa lên máy
Đây là thời điểm phát hiện lỗi rất đắt.
Khi vật liệu đã:
nhập kho → mở kiện → đưa vào máy → chạy thử → tạo bán thành phẩm
thì chi phí xử lý tăng đáng kể.
Doanh nghiệp nên thiết lập incoming inspection phù hợp ngay từ khi nhận hàng.
11. SPCC-SD phù hợp với nhóm khách hàng nào?
SPCC có phạm vi sử dụng rộng trong công nghiệp, nhưng việc lựa chọn cuối cùng phải dựa trên yêu cầu kỹ thuật của sản phẩm.
Các doanh nghiệp thường quan tâm đến nhóm vật liệu này gồm:
Nhà máy dập kim loại
Quan tâm đến:
-
khả năng gia công;
-
độ ổn định;
-
độ dày;
-
bề mặt;
-
khổ strip;
-
chất lượng mép sau xả.
Nhà máy cơ khí
Quan tâm đến:
-
kích thước;
-
độ phẳng;
-
khả năng cắt/chấn/uốn;
-
độ ổn định giữa các lô.
Doanh nghiệp sản xuất linh kiện
Quan tâm đến:
-
traceability;
-
MTC;
-
tính ổn định;
-
lịch giao hàng;
-
quản lý lot.
Doanh nghiệp FDI
Thường có thêm yêu cầu:
-
approved specification;
-
supplier documentation;
-
kiểm soát thay đổi;
-
truy xuất nguồn gốc;
-
quản lý chất lượng đầu vào.
Trong các trường hợp này, nhà cung cấp thép không nên chỉ đóng vai trò “bán coil”.
Giá trị lớn hơn nằm ở khả năng hỗ trợ khách hàng quản lý vật liệu từ specification đến giao hàng.
12. SPCC có phải lựa chọn tốt cho mọi sản phẩm dập không?
Không.
Đây là điểm Taixin muốn nói rõ.
Việc một vật liệu thuộc nhóm thép cán nguội không đồng nghĩa nó phù hợp với mọi mức độ tạo hình.
Khi chi tiết có:
-
hình dạng phức tạp;
-
mức biến dạng lớn;
-
yêu cầu kéo sâu;
-
yêu cầu cơ tính đặc biệt;
-
yêu cầu bề mặt cao;
bộ phận kỹ thuật cần đánh giá đúng grade và specification.
Không nên tự thay vật liệu chỉ dựa trên nhận định:
“Đều là thép cán nguội nên dùng được.”
Nếu bản vẽ khách hàng cuối chỉ định vật liệu cụ thể, việc thay đổi phải được phê duyệt theo quy trình kỹ thuật tương ứng.
13. SPCC-SD và SPHC-PO: không nên chọn chỉ theo giá
Đây là câu hỏi Taixin thường gặp trong thực tế mua bán thép.
SPCC thuộc nhóm thép cán nguội theo JIS G 3141.
SPHC thuộc nhóm thép cán nóng theo hệ tiêu chuẩn tương ứng; “PO” trên thị trường thường dùng để nói tới vật liệu đã qua xử lý tẩy gỉ và bôi dầu theo yêu cầu sản phẩm.
Hai nhóm vật liệu có:
-
quy trình sản xuất khác;
-
đặc tính bề mặt khác;
-
phạm vi ứng dụng khác;
-
yêu cầu dung sai khác;
-
cấu trúc giá khác.
Do đó câu hỏi đúng không phải:
“SPCC hay SPHC-PO rẻ hơn?”
Mà là:
“Chi tiết này cần những đặc tính nào và loại vật liệu nào đáp ứng đủ với tổng chi phí hợp lý nhất?”
Taixin sẽ phân tích sâu vấn đề này trong bài riêng “SPCC-SD và SPHC-PO: Khi nào nên sử dụng loại nào?”
14. Bề mặt Dull có ý nghĩa gì đối với nhà máy dập?
Bề mặt dull có texture vi mô.
Theo tài liệu sản phẩm cold rolled steel của POSCO, cấu trúc vi mô của dull finish hỗ trợ dầu bôi trơn phân bố trên bề mặt, qua đó giảm ma sát trong quá trình gia công; POSCO cũng ghi nhận texture này có lợi cho độ bám của sơn.
Nhưng có một lưu ý quan trọng:
“Dull” không thay thế cho một specification Ra cụ thể.
Nếu sản phẩm của khách hàng nhạy cảm với roughness, hãy ghi:
-
yêu cầu Ra;
-
phương pháp kiểm tra;
-
phạm vi chấp nhận;
theo specification đã được phê duyệt.
Đây là cách hạn chế tranh luận chất lượng sau giao hàng.
15. Độ nhám càng cao có càng tốt không?
Không.
Không tồn tại nguyên tắc:
Ra cao = thép tốt hơn.
Độ nhám phù hợp phụ thuộc vào:
-
công đoạn dập;
-
bôi trơn;
-
xử lý bề mặt;
-
sơn/mạ;
-
yêu cầu ngoại quan;
-
specification của sản phẩm.
Doanh nghiệp nên lựa chọn đúng roughness, không phải roughness “càng cao càng tốt”.
16. Dầu bảo quản cũng cần được xác nhận
Thép cán nguội có bề mặt cần được quản lý tốt trong lưu kho và vận chuyển.
Purchasing nên xác nhận yêu cầu về oiling nếu đây là thông số ảnh hưởng đến:
-
thời gian lưu kho;
-
công đoạn rửa;
-
dập;
-
sơn;
-
xử lý bề mặt tiếp theo.
Không nên mặc định tất cả nhà máy đều cần cùng một trạng thái dầu.
Một số dây chuyền quan tâm mạnh đến khả năng bảo quản.
Một số dây chuyền lại quan tâm tới lượng dầu trước công đoạn làm sạch.
Vì vậy đây là một biến số cần được thống nhất.
17. Bảo quản SPCC-SD trong kho như thế nào?
Thép cán nguội cần được bảo quản phù hợp để hạn chế ảnh hưởng của độ ẩm và môi trường.
Kho nên kiểm soát:
-
nước;
-
độ ẩm bất thường;
-
thay đổi nhiệt độ gây ngưng tụ;
-
tiếp xúc trực tiếp với nền;
-
tình trạng bao gói;
-
thời gian lưu kho;
-
nguyên tắc FIFO khi phù hợp;
-
nhận diện coil.
Một vấn đề đặc biệt cần chú ý là condensation – ngưng tụ hơi nước.
Coil lạnh được chuyển đột ngột vào môi trường nóng ẩm có thể xuất hiện hơi nước trên bề mặt.
Do đó quản lý kho thép không đơn giản chỉ là:
“Có mái che là đủ.”
18. Quản lý FIFO và traceability
Đối với nhà máy có nhiều coil cùng grade và cùng kích thước, cần tránh mất nhận diện sau khi mở bao hoặc xả băng.
Ví dụ:
Mother coil A
→ slit coil A1
→ slit coil A2
→ slit coil A3.
Hệ thống quản lý tốt nên giữ được quan hệ:
Mother coil → slit coil → lệnh sản xuất → khách hàng/PO.
Khi có vấn đề chất lượng, doanh nghiệp có thể truy ngược nhanh hơn.
Đây là giá trị lớn đối với nhà máy FDI và hệ thống sản xuất yêu cầu traceability.
19. Cắt xả SPCC-SD: đừng chỉ hỏi giá gia công/kg
Một phương án gia công tốt cần đồng thời xét:
-
Khổ nguyên liệu.
-
Khổ thành phẩm.
-
Số lượng.
-
Yêu cầu mép.
-
Năng lực thiết bị.
-
Tỷ lệ thu hồi.
-
Phế liệu.
-
Lịch sản xuất.
-
Trọng lượng coil sau xả.
-
Yêu cầu đóng gói.
Ví dụ khách cần:
100 mm + 150 mm + 200 mm + 250 mm
thì bài toán không đơn giản là cộng tổng khổ.
Cần xem các nhu cầu khác của khách có thể ghép vào cùng mother coil hay không.
Một hệ thống planning tốt có thể tìm phương án kết hợp giúp giảm phần dư.
Đó là lý do dữ liệu PO càng đầy đủ thì khả năng tối ưu càng cao.
20. Purchasing nên tính Total Cost thay vì Purchase Price
Giả sử:
Supplier A
Giá thấp hơn.
Nhưng:
-
phải mua khổ không tối ưu;
-
loss cao;
-
giao nhiều lần;
-
khó truy xuất;
-
phải kiểm tra bổ sung.
Supplier B
Giá/kg cao hơn một mức nhỏ.
Nhưng:
-
phương án xả tốt hơn;
-
đúng coil weight;
-
giảm tồn kho;
-
giao theo lịch;
-
chứng từ đầy đủ.
Nếu chỉ nhìn đồng/kg, A thắng.
Nếu tính:
Material + Processing + Scrap + Logistics + Inventory + Quality Risk + Downtime
kết quả có thể hoàn toàn khác.
Đây là tư duy Purchasing Taixin muốn khách hàng áp dụng.
21. Checklist 15 điểm trước khi gửi RFQ SPCC-SD
Trước khi yêu cầu báo giá, Purchasing có thể sử dụng checklist sau:
| # | Nội dung |
|---|---|
| 1 | Mác thép |
| 2 | Tiêu chuẩn/phiên bản |
| 3 | Độ dày |
| 4 | Dung sai độ dày |
| 5 | Khổ rộng |
| 6 | Dung sai khổ |
| 7 | Coil / slit / sheet |
| 8 | Surface requirement |
| 9 | Temper requirement |
| 10 | Oil requirement |
| 11 | Coil ID/OD nếu có |
| 12 | Coil weight |
| 13 | Số lượng |
| 14 | Ứng dụng |
| 15 | MTC/chứng từ và lịch giao |
Nếu chưa có đủ 15 thông tin, khách hàng vẫn có thể gửi:
PO + bản vẽ/specification + quy cách hiện tại
để Taixin cùng rà soát những trường còn thiếu.
22. Khi nào cần gửi bản vẽ cho nhà cung cấp thép?
Không phải đơn hàng nào cũng cần gửi toàn bộ bản vẽ sản phẩm.
Nhưng nếu việc lựa chọn vật liệu phụ thuộc mạnh vào:
-
hình dạng chi tiết;
-
phương pháp dập;
-
chiều dày;
-
yêu cầu cơ tính;
-
yêu cầu bề mặt;
-
tolerance;
-
yêu cầu khách hàng cuối;
thì bộ phận kỹ thuật và nhà cung cấp cần có đủ thông tin liên quan để đánh giá.
Đối với tài liệu bảo mật, doanh nghiệp có thể chỉ cung cấp những thông tin kỹ thuật cần thiết theo quy trình NDA của hai bên.
23. Khi nào không nên tự ý thay thế SPCC bằng vật liệu khác?
Không nên tự ý thay khi:
-
bản vẽ khóa grade;
-
khách hàng cuối đã phê duyệt vật liệu;
-
PPAP hoặc quy trình tương đương đã khóa specification;
-
đặc tính cơ học ảnh hưởng sản phẩm;
-
thay đổi vật liệu có thể ảnh hưởng chứng nhận;
-
vật liệu mới chưa qua trial.
Giá mua thấp hơn không đủ để chứng minh một vật liệu có thể thay thế.
Equivalent grade cũng không mặc nhiên có nghĩa là interchangeable grade.
Nếu cần quy đổi JIS sang ASTM/EN/GB, cần so sánh các yêu cầu kỹ thuật cụ thể và xác nhận với bộ phận kỹ thuật/khách hàng cuối.
24. Khi nào khách hàng nên yêu cầu trial coil?
Đối với:
-
sản phẩm mới;
-
khuôn mới;
-
thay đổi nhà máy thép;
-
thay grade;
-
thay thickness;
-
thay surface requirement;
-
chi tiết có mức tạo hình cao;
trial trước khi sản xuất hàng loạt có thể là bước quản trị rủi ro hợp lý.
Trial giúp Production đánh giá:
-
khả năng chạy máy;
-
kết quả tạo hình;
-
bề mặt;
-
kích thước thành phẩm;
-
tỷ lệ NG.
Dữ liệu trial có giá trị hơn việc tranh luận lý thuyết xem hai vật liệu “có vẻ giống nhau” hay không.
25. Taixin Group có thể hỗ trợ khách hàng ở đâu?
Taixin định hướng không chỉ nhận câu hỏi:
“Anh cần bao nhiêu tấn?”
Trước khi báo giá, những câu hỏi có giá trị hơn là:
Anh dùng thép để sản xuất chi tiết gì?
Quy cách đầu vào hiện tại là bao nhiêu?
Máy của anh giới hạn coil như thế nào?
Mỗi tháng dùng những khổ nào?
Hiện tại tỷ lệ loss bao nhiêu?
Vấn đề lớn nhất đang nằm ở giá, chất lượng, tồn kho hay lịch giao?
Từ những dữ liệu này, Taixin có thể cùng khách hàng xác định phương án cung ứng phù hợp hơn.
Các nhóm sản phẩm Taixin tập trung gồm:
-
SPCC-SD;
-
SPHC-PO;
-
SPFH590;
-
SAPH440;
-
SGCC;
-
SECC;
-
Inox;
cùng nhu cầu gia công theo quy cách thực tế của khách hàng.
26. Một yêu cầu báo giá tốt nên gửi cho Taixin như thế nào?
Khách hàng không cần viết email dài.
Có thể gửi theo mẫu:
Material: SPCC-SD
Standard: JIS G 3141 / specification đang áp dụng
Thickness: ... mm
Width: ... mm
Quantity: ... tấn/tháng
Form: Coil / Slit Coil / Sheet
Application: ...
Tolerance: ...
Surface: ...
Coil weight: ...
Delivery: ...
MTC: Có/yêu cầu cụ thể
Processing: Có/Không
Nếu chưa xác định được một số trường, gửi:
PO/bản specification hiện tại + nhu cầu sử dụng.
Taixin sẽ cùng rà soát trước khi chốt phương án báo giá.
27. 5 câu hỏi Purchasing nên hỏi nhà cung cấp trước khi đặt hàng
1. Vật liệu được cung cấp theo tiêu chuẩn nào?
Không chấp nhận câu trả lời chung chung:
“Hàng SPCC tiêu chuẩn.”
Hãy xác định tiêu chuẩn/specification áp dụng.
2. Có MTC/chứng từ truy xuất không?
Đặc biệt quan trọng với khách FDI.
3. Quy cách thực tế và dung sai được kiểm soát theo đâu?
Để QA có căn cứ nghiệm thu.
4. Có thể gia công theo khổ sử dụng thực tế không?
Điều này ảnh hưởng trực tiếp tới inventory và loss.
5. Khi phát sinh vấn đề chất lượng, có truy xuất được mother coil không?
Đây là phép thử đối với năng lực quản lý vật liệu của nhà cung cấp.
28. FAQ – Câu hỏi thường gặp về SPCC-SD
SPCC-SD là thép cán nóng hay cán nguội?
SPCC thuộc nhóm thép carbon cán nguội theo JIS G 3141.
SPCC-SD có dùng để dập được không?
SPCC được sử dụng trong nhiều ứng dụng gia công, nhưng khả năng phù hợp với một chi tiết dập cụ thể phải căn cứ mức độ tạo hình, specification, cơ tính và yêu cầu của sản phẩm. Không nên mặc định SPCC phù hợp với mọi chi tiết dập.
SPCC và SPHC có giống nhau không?
Không. Hai nhóm vật liệu thuộc các nhóm sản phẩm và tiêu chuẩn khác nhau. Việc thay thế phải được đánh giá theo yêu cầu kỹ thuật.
Dull finish có phải bề mặt xấu không?
Không. “Dull” là một dạng hoàn thiện bề mặt có texture đặc trưng, không phải cách phân loại “hàng xấu”.
Có cần MTC khi mua SPCC không?
Tùy yêu cầu quản lý chất lượng của khách hàng. Với doanh nghiệp cần kiểm soát specification và truy xuất vật liệu, MTC/chứng từ chất lượng là dữ liệu quan trọng.
Có thể thay SPCC bằng mác ASTM hoặc EN tương đương không?
Không nên thay trực tiếp chỉ dựa trên một bảng quy đổi trên Internet. Cần so sánh specification và được bộ phận kỹ thuật/khách hàng cuối phê duyệt khi cần thiết.
Nên mua mother coil hay slit coil?
Phụ thuộc lượng tiêu thụ, khổ sử dụng, thiết bị, inventory và phương án cắt xả. Nên tính tổng chi phí và tỷ lệ thu hồi trước khi quyết định.
Làm thế nào để Taixin báo giá chính xác hơn?
Cung cấp tối thiểu mác thép, tiêu chuẩn, độ dày × khổ rộng (mm), số lượng, dạng hàng, ứng dụng, yêu cầu dung sai/bề mặt, chứng từ và lịch giao.
29. Kết luận: Đừng bắt đầu bằng câu hỏi “SPCC-SD giá bao nhiêu?”
Nếu doanh nghiệp sử dụng hàng chục hoặc hàng trăm tấn thép mỗi tháng, một thay đổi nhỏ trong:
-
tỷ lệ loss;
-
tồn kho;
-
phương án cắt xả;
-
thời gian dừng máy;
-
tỷ lệ NG;
-
logistics;
có thể có giá trị lớn hơn rất nhiều so với một mức chênh lệch nhỏ của giá mua/kg.
Vì vậy câu hỏi Taixin đề xuất Purchasing đặt ra trước tiên là:
“Với sản phẩm và dây chuyền của tôi, specification và phương án cung ứng nào tạo ra tổng chi phí tốt nhất?”
Sau đó mới đến:
“Giá bao nhiêu?”
Gửi yêu cầu SPCC-SD cho Taixin Group
Nếu doanh nghiệp đang sử dụng SPCC-SD và gặp một trong các vấn đề:
-
tỷ lệ loss cao;
-
khó tối ưu khổ;
-
cần slit coil theo quy cách;
-
chất lượng giữa các lô chưa ổn định;
-
cần MTC/truy xuất;
-
tồn kho nguyên liệu cao;
-
lịch giao chưa phù hợp sản xuất;
-
hoặc đang tìm nguồn cung mới;
hãy gửi cho Taixin:
01 PO gần nhất + danh sách quy cách đang sử dụng + sản lượng dự kiến/tháng + ứng dụng.
Taixin sẽ dựa trên dữ liệu đó để cùng doanh nghiệp rà soát vật liệu – quy cách – phương án cắt xả – lịch giao – nhu cầu chứng từ trước khi báo giá.
TAIXIN GROUP
Hotline: 0978 842 998
Website: taixinsteel.com.vn
Bình luận